ລິ້ງ ສຳຫລັບເຂົ້າຫາ

ວັນຈັນ, ໒໒ ເມສາ ໒໐໒໔

ປ. ໄບເດັນ ປະກາດໃຫ້ການຊ່ວຍເຫຼືອ ດ້ານດິນຟ້າອາກາດ ແລະພື້ນຖານໂຄງລ່າງ ແກ່ບັນດາປະເທດໝູ່ເກາະປາຊີຟິກ


ປ. ໄບເດັນ ປະກາດໃຫ້ການຊ່ວຍເຫລືອ ດ້ານດິນຟ້າອາກາດ ​ແລະ​ພື້ນ​ຖານໂຄງ​ລ່າງ ແກ່ບັນດາປະເທດໝູ່ເກາະປາ​ຊີຟິກ

ການປ່ຽນແປງຂອງດິນຟ້າອາກາດແມ່ນຄວາມກັງວົນຫຼັກຂອງບັນດາຜູ້ນໍາໃນກອງປະຊຸມສຸດຍອດ ບັນດາປະເທດເກາະດອນປາຊີຟິກ ທີ່ໄດ້ພົບປະກັບປະທານາທິບໍດີ ໂຈ ໄບເດັນ ເມື່ອວັນຈັນແລ້ວ ໃນຂະນະທີ່ທໍານຽບຂາວ ເພັ່ງ​ເລັງໃສ່ໄພຂົ່ມຂູ່ອື່ນໆໃນພາກພື້ນ ເຊັ່ນຄວາມທະເຍີທະຍານທີ່ເພີ່ມຂຶ້ນຂອງຈີນໃນເຂດທະເລຍຸດທະສາດ. ​ໃນ​ວັນ​ຈັນ​, ທ່ານໄບເດັນ ​ໄດ້​ໃຫ້​ຄຳ​ໝັ້ນ​ສັນຍາ​ທີ່​ມີ​ມູນ​ຄ່າ​ຫຼາຍ​ລ້ານ​ໂດ​ລາ​ສະຫະລັດ ທີ່​ຈະ​ຕ້ອງ​ໄດ້​ຮັບ​ການ​ອະນຸມັດ​ຈາກ​ລັດຖະສະພາ. ອານີຕາ ພາວແວລ ນັກຂ່າວວີໂອເອ ລາຍງານຈາກວໍຊິງຕັນ ເຊິ່ງອາດນາສັກມີລາຍລະອຽດ.

ປະທານາທິບໍດີ ໂຈ ໄບເດັນ ໄດ້ເລີ່ມຕົ້ນການປະຊຸມສຸດຍອດຂອງບັນດາປະເທດເກາະດອນປາຊີຟິກໃນປີນີ້ດ້ວຍການຂໍໂທດ ແລະການສະແດງຄວາມຂອບໃຈ: ໃນເບື້ອງຕົ້ນ, ໄດ້ສະແດງຄວາມເສຍໃຈຕໍ່ການຍົກເລີກການຢ້ຽມຢາມ ປາປົວ ນິວ ກີນີ ໃນເດືອນພຶດສະພາ ທ່າມກາງສະຖານະການທາງການເມືອງພາຍໃນປະເທດ - ແລະຫຼັງຈາກນັ້ນ, ຊົມເຊີຍການຮັບຮູ້ທາງການທູດສະຫະລັດຕໍ່ຫມູ່ເກາະຄຸກ (Cook) ແລະ ປະເທດເກາະດອນນ້ອຍໆນິວເອ (Niue).

ນອກຈາກນີ້ ທ່ານ​ຍັງ​ໄດ້​ສຸມ​ໃສ່​ຄວາມ​ກັງ​ວົນ​ ກ່ຽວ​ກັບ​ດິນ​ຟ້າ​ອາກາດ​ທີ່​ລະບຸໂດຍບັນດາ 18 ປະ​ເທດໃນ​ເວທີສົນທະນາຂອງເກາະດອນ​ປາຊີ​ຟິກ, ​ແລະ​ໄດ້ໃຫ້​ຄຳ​ໝັ້ນ​ສັນຍາ​ວ່າຈະສະໜອງ​ທຶນ​ຊ່ວຍ​ເຫຼືອ​ດ້ານ​ດິນ​ຟ້າ​ອາກາດ​ ແລະ​ພື້ນຖານ​ໂຄງ​ລ່າງ. ໂດຍທ່ານ ໄດ້ກ່າວວ່າ:

“ພວກ​ເຮົາ​ໄດ້​ຍິນ​ຄຳ​ເຕືອນ​ຂອງ​ທ່ານ​ ກ່ຽວ​ກັບ​ລະດັບນ້ຳ​ທະ​ເລ​ທີ່​ເພີ່ມ​ຂຶ້ນ ແລະ​ພວກ​ມັນ​ເປັນ​ໄພ​ຂົ່ມ​ຂູ່​ຕໍ່​ປະ​ເທດ​ຊາດ​ຂອງພວກ​ທ່ານ. ພວກເຮົາໄດ້ຍິນຄວາມຮຽກຮ້ອງຂອງທ່ານ ເພື່ອຮັບປະກັນວ່າພວກທ່ານ ຈະບໍ່ເຄີຍ ບໍ່ເຄີຍ ບໍ່ເຄີຍສູນເສຍສະຖານະຄວາມເປັນປະເທດ ຫຼືສະຖານະສະມາຊິກຂອງທ່ານ ຢູ່ໃນສະຫະປະ ຊາຊາດອັນເປັນຜົນມາຈາກວິກິດການດິນຟ້າອາກາດ."

ບັນດາສະມາຊິກ 18 ປະ​ເທດ​ເຫຼົ່າ​ນີ້ ໄດ້​ເປັນ​ສະ​ຫນາມລົບຂອງການຍາດແຍ່ງອາ​ນາ​ນິ​ຄົມ​ມາເປັນເວລາຫຼາຍ​ສັດ​ຕະ​ວັດ​. ໂດຍສະເພາະ ຫມູ່ເກາະຄຸກ (Cook) ທີ່ໄດ້ຖືກຕັ້ງຊື່ຕາມຄັບຕັນ ເຈມສ໌ ຄຸກ (Captain James Cook) ນັກຜະຈົນໄພຜູ້ບໍ່ມີຄວາມຢ້ານກົວ ຊາວອັງກິດ ຜູ້ທີ່ ໃນທ້າຍສະຕະວັດທີ 18 ໄດ້ບຸກເຂົ້າຍຶດເອົາດິນແດນຂອງຊົນເຜົ່າພື້ນເມືອງ ໃນທົ່ວພື້ນທີ່ອັນກວ້າງໃຫຍ່ຂອງປາຊີຟິກ ຢ່າງໂຫດຮ້າຍ - ນັບຕັ້ງແຕ່ອອສເຕຣເລຍໄປຈົນເຖິງການາດາ - ເພື່ອປົກຄອງ.

ນັ້ນ​ແມ່ນ​ສິ່ງທີ່ນາຍົກລັດຖະມົນຕີ ມາກ ບຣາວ (Mark Brown) ຂອງ​ໝູ່​ເກາະຄຸກ (Cook) ຜູ້​ທີ່​ໄດ້​ເນັ້ນ​ໜັກ​ເຖິງສາຍ​ພົວພັນ​ທີ່​ປະ​ເທດ​ທ່ານ​ສະ​ແຫວ​ງຫາກັບ​ມະຫາ​ອຳນາດ​ຂອງ​ໂລກ ໄດ້ຮັບຮູ້, ເຊິ່ງທ່ານໄດ້ກ່າວວ່າ:

"ພວກເຮົາມີໂອກາດຢູ່ທີ່ນີ້ເນື່ອງຈາກເວທີຂອງຫມູ່ເກາະປາຊີຟິກ ແລະ ສະຫະລັດ ຈະພັດທະນາການຮ່ວມມືຂອງພວກເຮົາເພື່ອຄວາມຈະເລີນຮຸ່ງເຮືອງ."

​ແຕ່​ມີ​ຊື່ດຽວ​ທີ່​ບໍ່​ມີ​ຜູ້​ນຳ​ທ່ານໃດ ກ່າວເຖິງໃນການໃຫ້​ຄຳ​ເຫັນ​ຕໍ່​ສາທາລະນະຂອງພວກເຂົາເລີຍ. ນັກວິເຄາະກ່າວວ່າຄວາມທະເຍີທະຍານທີ່ເພີ່ມຂຶ້ນຂອງຈີນ, ເຊັ່ນສົນທິສັນຍາຄວາມໝັ້ນຄົງຂອງຈີນກັບໝູ່ເກາະໂຊໂລມອນ (Solomon), ທີ່ຜູ້ນໍາຂອງປະເທດ ບໍ່ໄດ້ເຂົ້າຮ່ວມກອງປະຊຸມສຸດຍອດວໍຊິງຕັນ ແມ່ນສ່ວນນຶ່ງຂອງການຊັ່ງຊາ ການມີສ່ວນຮ່ວມທີ່ເພີ່ມຂຶ້ນຂອງສະຫະລັດ, ແຕ່ບໍ່ແມ່ນທັງຫມົດ.

ທ່ານ ບຣູຊ ຈອນສ໌ (Bruce Jones), ເຈົ້າໜ້າທີ່ອາວຸໂສຂອງສູນສໂຕຣບ ທາລບັອທ (Strobe Talbott) ເພື່ອຄວາມປອດໄພ, ຍຸດທະສາດ ແລະເທັກໂນໂລຈີໃນໂຄງການນະໂຍບາຍຕ່າງປະເທດທີ່ສະຖາບັນບຣຸກກິງສ໌ (Brookings) ກ່າວວ່າ:

“ສະຫະລັດ​ແມ່ນນຶ່ງ​ໃນ​ບັນດາ​ປະ​ເທດ​ທີ່ມີຄວາມລັງເລໃຈຫຼາຍ​ທີ່​ສຸດ​ໃນ​ໂລກ ​ເມື່ອພິຈາລະນາເຖິງຄຳຖາມ ກ່ຽວ​ກັບ​ການ​ສະໜອງ​ທຶນ​ເພື່ອ​ການ​ປັບ​ຕົວຕໍ່ສະພາບ​ດິນ​ຟ້າ​ອາກາດ. ຖ້າທ່ານເປັນເກາະດອນໃນປາຊີຟິກ ທີ່ຕ້ອງຮັບມືກັບລະດັບນ້ໍາທະເລທີ່ເພີ່ມຂຶ້ນຢ່າງໄວວາ ແລະລົມພາຍຸ ແລະການເພີ່ມຂື້ນຂອງຄວາມຖີ່ຂອງພະຍຸໃຫຍ່, ການປັບຕົວຂອງດິນຟ້າອາກາດແມ່ນບັນຫາ, ມັນມີຢູ່ແທ້. ແລະ​ດັ່ງ​ນັ້ນ, ນັ້ນ​ແມ່ນ​ແຖວ​ໜ້າ​ອັນ​ແທ້​ຈິງ​ຂອງ​ການ​ສົນ​ທະ​ນາ​ລະ​ຫວ່າງ​ໝູ່​ເກາະ​ປາ​ຊີ​ຟິກ ແລະ ຕາ​ເວັນ​ຕົກ, ໂດຍ​ສະ​ເພາະ​ແມ່ນ​ສະ​ຫະ​ລັດ.”

ແຕ່ບັນດາຜູ້ທີ່ເຝົ້າເບິ່ງມະຫາສະຫມຸດອັນກວ້າງໃຫຍ່ນັ້ນກ່າວວ່າ ມີສິ່ງນຶ່ງທີ່ຜູ້ນໍາຂອງປະເທດທີ່ຮັ່ງມີທີ່ສຸດຂອງໂລກບໍ່ສາມາດໃຫ້ຄຳໝັ້ນສັນຍາໄດ້ນັ້ນກໍ່ຄື: ເງິນ.

ເຊິ່ງນັ້ນ​ແມ່ນ​ຂຶ້ນ​ກັບລັດຖະສະພາ, ທີ່ໃນປັດຈຸບັນນີ້ ໜ່ວຍງານ​ທີ່ໄດ້ຮັບການ​ເລືອກ​ຕັ້ງ​ດັ່ງກ່າວ ​ໄດ້ມີສ່ວນຮ່ວມໃນຄວາມຂັດແຍ່ງ​ທາງດ້ານ​ການ​ເມືອງ ​ກ່ຽວ​ກັບ​ການ​ສະໜອງ​ທຶນ. ຖ້າສະມາຊິກບໍ່ແກ້ໄຂບັນຫາພາຍໃນໃນທ້າຍເດືອນ, ລັດຖະບານສະຫະລັດຈະປິດຕົວລົງ.

ທ່ານກໍດອນ ພີກ (Gordon Peake), ທີ່ປຶກສາອາວຸໂສດ້ານໝູ່ເກາະປາຊີຟິກ ທີ່ສະຖາບັນສັນຕິພາບຂອງສະຫະລັດ ໄດ້ກ່າວວ່າ:

“ສະຫະລັດ​ໄດ້​ໃຫ້​ຄຳ​ໝັ້ນ​ສັນຍາ​ຫຼາຍ​ຢ່າງ​ໃນ​ປີ​ກາຍ​ນີ້​ ໃນ​ກອງ​ປະຊຸມ​ສຸດ​ຍອດ​ໝູ່​ເກາະ​ປາຊີ​ຟິກຄັ້ງ​ທຳ​ອິດ​ ເຊິ່ງເປັນແນວ​ຄວາມ​ຄິດ​ທີ່ສົມເຫດສົມຜົນຫຼາຍ ແລະເປັນຂໍ້​ສະ​ເໜີ​ທີ່ສົມເຫດສົມສົມຫຼາຍ. ສິ່ງທ້າທາຍອັນໃຫຍ່ຫຼວງແມ່ນ, ເມື່ອມັນຂຶ້ນຢູ່ກັບລັດຖະສະພາ, ສິ່ງຕ່າງໆກໍ່ຕິດຂັດ. ແລະຂ້ອຍຄິດວ່ານັ້ນແມ່ນບັນຫາ ເຊິ່ງທຸກຮູບແບບຂອງຄໍາຫມັ້ນສັນຍາທີ່ທໍານຽບຂາວໄດ້ສັນຍາໄວ້ໃນເລື່ອງນີ້ ຫຼືໃນເລື້ອງອື່ນໆ ທຳນຽບຂາວຈະຕ້ອງປະເຊີນກັບມັນ ເພື່ອໃຫ້ແນ່ໃຈວ່າລັດຖະສະພາຈະອະນຸມັດມັນ."

ບັນດາຜູ້ນໍາເຫຼົ່ານີ້ ມີແນວໂນ້ມທີ່ຈະມີໂອກາດປຶກສາຫາລືຮ່ວມກັນເມື່ອພວກເຂົາພົບກັນອີກຄັ້ງນຶ່ງໃນເດືອນພະຈິກ ໃນຫມູ່ເກາະຄຸກ, ໂດຍບໍ່ມີທ່ານໄບເດັນ.

ອ່ານຂ່າວນີ້ເປັນພາສາອັງກິດຂ້າງລຸ່ມນີ້

Climate change is the dominant concern for the Pacific Islands Forum leaders who met with President Joe Biden Monday, while the White House focuses on other regional threats like China’s increased ambitions on the high seas. On Monday, Biden made millions of dollars’ worth of commitments that will need to be approved by Congress. VOA’s Anita Powell reports from Washington.

President Joe Biden began this year’s summit of Pacific Island nations with an apology and an acknowledgment: First, giving his regrets for canceling a visit to Papua New Guinea in May amid domestic political drama — and then, hailing U.S. diplomatic recognition of the Cook Islands and the tiny island nation of Niue.

He also focused on the climate concerns identified by the 18 Pacific Island Forum nations, and pledged funds for climate assistance and infrastructure.

President Joe Biden:

“We hear your warnings of a rising sea and that they pose an existential threat to your nations. We hear your calls for reassurance that you never, never, never will lose your statehood or membership at the U.N. as a result of the climate crisis.”

These 18 member states have been battlegrounds of colonial conquest for centuries. The Cook Islands, for instance, are named after the intrepid Captain James Cook — the British adventurer who in the late 18th century violently conquered Indigenous lands across the wide expanse of the Pacific — from Australia to Canada — for the crown.

That’s something not lost on Prime Minister Mark Brown of the Cook Islands, who emphasized the relationship his country seeks with the world superpower.

Mark Brown, Cook Islands Prime Minister:

“We have an opportunity here as the Pacific Islands Forum and as the United States to develop our partnerships for prosperity.”

But there’s one name none of the leaders uttered in their public comments. Analysts say that China’s increased ambitions — such as its security pact with the Solomon Islands, whose leader skipped the Washington summit — is part of the calculation for the United States' increased engagement, but not all of it.

Bruce Jones is a senior fellow with the Strobe Talbott Center for Security, Strategy and Technology in the foreign policy program at the Brookings Institution:

“The United States has been one of the most recalcitrant countries in the world on looking at the question of financing for climate adaptation. If you're an island in the Pacific dealing with rapidly rising sea levels and storm surges and increase in frequency of major storms, climate adaptation is the issue, it’s existential. And so, that's the real front lines of the conversation between the Pacific Islands and the West, especially the United States.”

But those who watch that wide expanse of ocean say there is one thing the leader of the world’s wealthiest nation cannot promise: money.

That’s up to Congress, the elected body currently embroiled in a political standoff over funding. If members don’t resolve that by month's end, the U.S. government will shut down.

Gordon Peake is a senior adviser for the Pacific Islands at the U.S. Institute of Peace:

“The U.S. made a lot of commitments last year in this first Pacific Islands summit — very sensible ideas, very sensible proposals. The big challenge is, once it went up to Congress, things got snagged. And I think that's the issue — that all sorts of commitments that the White House makes in this or in anything else it is going to face — which is making sure that Congress approves it.”

These leaders will likely have a chance to discuss that among themselves when they meet again in November, without Biden, in the Cook Islands.

XS
SM
MD
LG