ລິ້ງ ສຳຫລັບເຂົ້າຫາ

ອົບພະຍົບທິເບດ ໃນເນປາລ ປະເຊີນກັບ ຂໍ້ຈໍາກັດຮັດແຄບ ຫຼາຍຂຶ້ນນັບມື້ (ວີດິໂອ ລາວ/ອັງກິດ)


ນາງ Dolma Lama ຊາວອົບພະຍົບທິເບດຄົນນຶ່ງ ທີ່ຮຽນຕໍ່າ ຜ້າພົມທິເບດ ຈາກແມ່ຜູ້ທີ່ໂຕນໜີຈາກທິເບດ ມາຢູ່ເນປາລ.
ຊາວອົບພະຍົບທິເບດໃນເນປາລເວົ້າວ່າ ພວກເຂົາເຈົ້າປະເຊີນ
ກັບຂໍ້ຈໍາກັດ ຮັດແຄບ ເພີ່ມຂຶ້ນໄປນັບມື້ ຈາກເຈົ້າໜ້າທີ່ເນປາລ ຍ້ອນຄວາມກົດດັນຈາກຈີນ. ຜູ້ສື່ຂ່າວວີໂອເອ Aru Pande ມີ
ໂອກາດໄດ້ໂອ້ລົມກັບຊາວທິເບດ ພວກທີ່​ໄດ້​ໄປ​ເພິ່ງ​ພາ​ປະເທດ​
ໃນເຂດພູຫິມາໄລແຫ່ງນີ້ ເປັນບ່ອນຢູ່ອາ​ໄສຂອງພວກເຂົາເຈົ້າ
ມາໄດ້ຫຼາຍສິບປີ. ທອງປານ ມີເລຶ່ອງນີ້ມາສະເໜີທ່ານໃນ
ອັນດັບຕໍ່ໄປ.

please wait

No media source currently available

0:00 0:05:05 0:00
ລິງໂດຍກົງ

ເບິ່ງວີດິໂອ ພາສາລາວ:

ອົບພະຍົບທິເບດ ໃນເນປາລ ປະສົບກັບຄວາມລໍາບາກ ຫລາຍຂຶ້ນເລື້ອຍໆ
please wait

No media source currently available

0:00 0:03:13 0:00

ນາງ Dolma Lama ຮຽນຕໍ່າຜ້າພົມທິເບດຈາກແມ່ ຜູ້ທີ່ໄດ້ໂຕນໜີຈາກທິເບດ ມາຕັ້ງ
ຖິ່ນ
ຖານຢູ່ເມືອງຫຼວງ Kathmandu ຂອງເນປາລ ຫຼັງຈາກການລຸກຮືຕໍ່ຕ້ານການຍຶດຄອງ
ທິເບດຂອງຈີນ ບໍ່ປະສົບຜົນສໍາເລັດໃນປີ 1959 ນັ້ນ.

ນາງ Dolma ເກີດແລະໃຫຍ່ຢູ່ເນປາລ ແລະກໍໄດ້ຕໍ່າຜ້າພົມມາຕັ້ງແຕ່ອາຍຸໄດ້ 19 ປີ
ນາງ ດອລມາ ເວົ້າວ່າ:

“ມັນສໍາຄັນຫຼາຍເພື່ອຮັກສາວັດທະນະທໍາຂອງພວກເຮົາ ເອົາໄວ້ ຍ້ອນວ່າ
ພວກເຮົາພັດຖິ່ນ ແລະກໍບໍ່ໄດ້ຢູ່ໃນປະເທດດັ້ງເດີມຂອງພວກເຮົາ. ການຕໍ່າ
ຫຼືສານຜ້າພົມ ​ແມ່ນເປັນພາກສ່ວນນຶ່ງຂອງວັດທະນະທໍາຂອງພວກເຮົາ. ພວກເຮົາໃສ່ເສື້ອຜ້າປະເພນີທິເບດຕະຫຼອດເວລາ ຊຶ່ງກໍເປັນພາກສ່ວນ
ຂອງການອະນຸລັກວັດທະນະທໍາຂອງພວກເຮົາ. ພວກເຮົາກິນອາຫານທິ
ເບດຢູ່ບ້ານ ປະຕິບັດສາສະໜາພຸດ​ຂອງ​ທິ​ເບ​ດ ມີທຸງຊາດທິເບດຢູ່ໃນ​ເຮືອນ.”


​ໃນ​ທ່າມກາງສຽງດົນຕີຈາກ Bollywood ຫລືວົງ​ການ​ຮູບ​ເງົາ​ຂອງ​ອິນ​ເດຍ ທີ່​ດັງ​ກ່ອມນັ້ນ
ພວກຕໍ່າຜ້າຢູ່ທີ່ສູນກາງຫັດຖະກໍາ Jawalakhel ກໍພາກັນນັ່ງ​ເຮັດ​ວຽກ​ຂອງ​ເຂົາ​ເຈົ້າເປັນ
ເວລາຫຼາຍຊົ່ວໂມງ ໃນແຕ່ລະມື້ ມືຖັກຂອດຜ້າພົມ ທີ່ນໍາອອກວາງຂາຍໃນຫ້ອງວາງ
ສະແດງ​ແຫ່ງ​ນຶ່ງ.

ສູນກາງຫັດຖະກໍາທີ່ວ່ານີ້ ສະໜັບສະໜຸນກຸ່ມປະຊາຄົມຊາວທິເບດທີ່ໃຫຍ່ທີ່ສຸດຢູ່ໃນ ເນປາລ ຄື​ມີ 1,000 ຄົນ ທີ່ອາໄສຢູ່ໃນໃຈກາງເມືອງຫຼວງ Kathmandu ຊຶ່ງເງິນລາຍໄດ້
ຈາກການຂາຍຜ້າພົມນັ້ນ ​ແມ່ນຈະມອບໃຫ້ໂຮງຮຽນຂອງ​ພວກ​ລູກ​ຫລານ​ຂອງຊາວອົບ ພະຍົບ ແລະບ້ານຢູ່​ອາ​ໄສຂອງ ພວກຜູ້ເຖົ້າຊາວ​ທິ​ເບ​ດ.

Karma Dawa ຜູ້ອໍານວຍການໃຫຍ່ຂອງສູນກາງຫັດຖະກໍາ​ແຫ່ງນີ້ ເວົ້າວ່າ:

“ຂ້າພະເຈົ້າຄິດວ່າ ມັນສໍາຄັນຫຼາຍສໍາລັບປະຊາຄົມນີ້ ແລະຊາວທິເບດພັດຖິ່ນ ທັງຫຼາຍ ທີ່ຈະຕ້ອງຮັກສາຮີດຄອງປະເພນີຂອງພວກເຮົາເອົາໄວ້ ເພື່ອ​ໃຫ້ມັນ​
ໄດ້ສືບທອດຕໍ່ໄປ ໃຫ້ແກ່ຊາວທິເບດລຸ້ນຕໍ່ໄປ.”


ການອະນຸລັກປະເພນີເຫຼົ່ານີ້ໄວ້ ກໍາລັງມີຄວາມຍາກລໍາບາກຫຼາຍຂຶ້ນ ສໍາລັບຊາວອົບພະ
ຍົບທິເບດຈໍານວນ 20,000 ຄົນ ຢູ່ໃນເນປາລນັ້ນ.

ບັນດານັກເຄື່ອນໄຫວເວົ້າວ່າ ໃນບໍ່ເທົ່າໃນປີຜ່ານມາ ເຈົ້າໜ້າທີ່ເນປາລ​ໃນກັດ​ມັນ​ດູ ໄດ້
ສັ່ງຫ້າມຊາວທິເບດ​ໃນ​ເມືອງ ບໍ່ໃຫ້ເຕົ້າໂຮມກັນເປັນກຸ່ມ ບໍ່ວ່າຈະເປັນງານສະເຫຼີມສະຫຼອງ
ວັນປະສູດຂອງອົງດາໄລ ລາມະ ຜູ້ນໍາທາງ​ດ້ານຈິດໃຈຂອງຊາວທິເບດ ຫຼືພຽງ​ເພື່ອໄປ
ຊຸມເຂົ້າປິກນິກກັນກໍ​ຕາມ.

ໃນມື້ທີ່ວີໂອເອ​ໄປຖ່າຍທໍາລາຍງານເລຶ່ອງນີ້ ກໍ​ມີເຈົ້າໜ້າທີ່ຕໍາຫຼວດເນປາລຄົນ​ນຶ່ງເຝົ້າຈັບ
ຕາເບິ່ງຢ່າງໃກ້ຊິດ.

Sudip Pathak ຫົວໜ້າອົງການສິດທິມະນຸດຂອງເນປາລ ເວົ້າວ່າ ຊີວິດການເປັນຢູ່ຂອງ
ຊາວທິເບດໃນເນປາລ ແມ່ນລໍາບາກຫຼາຍຢູ່ແລ້ວ. ໃນທ້າຍຊຸມປີ 1990 ນັ້ນ ທາງການເນ
ປາລ​ໄດ້ຢຸດອອກບັດປະຈໍາຕົວ​ໃຫ້ອົບພະຍົບ ທີ່ຍັງຜົນໃຫ້ຊາວທິເບດຫຼາຍຄົນ ບໍ່ມີໂອກາດ
ໄດ້ຮັບການສຶກສາຂັ້ນສູງ ແລະບໍ່ມີວຽກເຮັດງານທໍາ.

ທ່ານ Pathak ເວົ້າອີກວ່າ ຂໍ້ຈໍາກັດຮັດແຄບເຫຼົ່ານີ້ ແມ່ນຂຶ້ນຢູ່ກັບວ່າ ໃຜຂຶ້ນມາກໍາອໍາ ນາດຂອງປະເທດ. ທ່ານ Pathak ເວົ້າວ່າ:

“ຖ້າຫາກເຮົາມີລັດຖະບານຫົວ​ເສລີ​ນິຍົມ ຫຼື​ເປັນປະຊາທິປະໄຕ ບາງເທື່ອ
ຊາວອົບພະຍົບກໍສາມາດປະກອບກິດຈະກໍາຕ່າງໆ ຂອງພວກເຂົາເຈົ້າໄດ້ ເຕົ້າໂຮມກັນຢ່າງສັນຕິ​ໄດ້ ຫຼືສວດມົນ ຫຼືເຮັດກິດຈະກໍາທາງເສດຖະກິດ
ຂອງເຂົາເຈົ້າ. ຖ້າຫາກວ່າ ລັດຖະບານອ່ຽງຊ້າຍຫລາຍ​ຂຶ້ນ ຫຼື​ເປັນລັດຖະ
ບານຄອມມີວນີສແລ້ວ ພວກເຂົາເຈົ້າກໍເຮັດຫຍັງບໍ່ໄດ້.”


ບັນດານັກເຄື່ອນໄຫວເວົ້າວ່າ ຈີນກໍາລັງນໍາໃຊ້ການຊ່ວຍເຫຼືອແລະການລົງທຶນໃນເນປາລ
ເປັນ​ເຄື່ອງມື ​ເພື່ອ​ເຮັດໃຫ້ໝັ້ນໃຈວ່າ ເນປາລຈະບໍ່​ປ່ອຍ​ໃຫ້ມີກິດຈະກໍາຕໍ່ຕ້ານຈີນ ​ເກີດ​ຂຶ້ນ.

ແຕ່ Madan Regmi ປະທານສູນກາງສຶກສາຈີນ ທີ່ Kathmandu ເວົ້າວ່າ ບໍ່ມີຫຍັງຜິດ
ກັບການທີ່ເນປາລຍຶດໝັ້ນຕໍ່ການປະຕິບັດນະໂຍບາຍ ຈີນດຽວນັ້ນ. ທ່ານເວົ້າວ່າ:

“ຖ້າເຮົາອະນຸຍາດໃຫ້ມີກິດຈະກໍາຕໍ່ຕ້ານຈີນໄດ້ ແນ່ນອນ ຈີນກໍຈະເວົ້າວ່າ ເຮົາບໍ່ໄດ້ປະຕິບັດຕາມຄວາມໝັ້ນໝາຍຂອງພວກເຮົາ ສະນັ້ນ ຈີນມີສິດ
ທຸກຢ່າງທີ່ຈະບອກເຮົາ ແລະພວກເຮົາກໍມີສິດທຸກຢ່າງທີ່ຈະບອກພວກ ຄົນນອກບໍ່ໃຫ້ເຮັດຫຍັງຜິດ ທີ່ເປັນການຕໍ່ຕ້ານບັນດາປະເທດເພື່ອນບ້ານ
ຂອງພວກເຮົາ ດັ່ງນີ້ເປັນຕົ້ນ.”


ສໍາລັບເວລາປັດຈຸບັນນີ້ ພວກຕໍ່າຜ້າພົມຊາວທິເບດ ກໍແມ່ນສືບຕໍ່ຍຶດໝັ້ນ ໃນການອະນຸລັກ
ຮັກສາມໍລະດົກຕົກທອດຂອງພວກເຂົາເຈົ້າໄວ້ຕໍ່ໄປ ແລະພູມໃຈທີ່ຮູ້ວ່າ ຜົນງານ ແລະ
ເລຶ່ອງລາວຂອງພວກເຂົາເຈົ້າ ທີ່ຖ່າຍທອດລົງ ໃນຜ້າພົມນັ້ນຈະໄປເອ້ຍ້ອງບ້ານເຮືອນຢູ່
ໃນທົ່ວໂລກ ໃຫ້ງົດງາມ.

ເບິ່ງວີດີໂອພາສາອັງກິດ

Nepal’s Tibetan Refugees Struggle Under China’s Shadow
please wait

No media source currently available

0:00 0:03:07 0:00
ລິງໂດຍກົງ
XS
SM
MD
LG