ບັນຫາທ້າທ້າຍຕໍ່ຜູ້ປະກອບການທຸລະກິດຂະໜາດນ້ອຍ ແລະກາງ (SMEs) ຢູ່ລາວ
ໃນການເຂົ້າເຖິງແຫຼ່ງທຶນສົ່ງເສີມ SME ຈາກລັດຖະບານລາວ ແລະ ອົງການສາກົນ
ຄືຫຍັງ?
ໃນຂະນະທີ່ຄວາມສາມາດໃນການແຂ່ງຂັນທາງທຸລະກິດຂອງລາວໄດ້ຕົກຕ່ຳລົງຢ່າງ
ຕໍ່ເນື່ອງໃນຫລາຍປີມານີ້ ກໍຄືຈາກອັນດັບ 83 ໃນປີ 2015-2016 ລົງມາຢູ່ອັນດັບ
113 ໃນປີ 2019 ໃນຈໍນວນທັງໝົດ 141 ປະເທດທົ່ວໂລກ. ສາເຫດທີ່ສຳຄັນອັນນຶ່ງ
ກໍຄືການເຂົ້າເຖິງແຫລ່ງທຶນຂອງທຸລະກິດຂະໜາດນ້ອຍ ແລະກາງໃນລາວຍັງເປັນ
ບັນຫາທ້າທາຍຢ່າງຫລວງຫລາຍຢູ່ ເຖິງແມ່ນວ່າ ລັດຖະບານລາວ ແລະສາກົນໄດ້ມີ
ທຶນໃນຈຳນວນຫລາຍສົມຄວນເພື່ອສົ່ງເສີມທຸລະກິດກຸ່ມດັ່ງກ່າວນີ້ຢູ່ກໍຕາມ. ດ້ວຍເຫດ
ໃດຈຶ່ງເປັນເຊັ່ນນັ້ນ, ກິ່ງສະຫວັນ ນັກຂ່າວຂອງພວກເຮົາມີລາຍລະອຽດກ່ຽວກັບເລື້ອງ
ນີ້ໂດຍອີງໃສ່ຂໍ້ຄິດເຫັນຈາກຜູ້ປະກອບການ ແລະເຈົ້າໜ້າທີ່ກ່ຽວຂ້ອງມາສະເໜີທ່ານ
ໃນອັນດັບຕໍ່ໄປ.
Your browser doesn’t support HTML5
ເຊີນຊົມພາຍຖ່າຍ ວີດີໂອ ຢູ່ ສປປ ລາວ
Your browser doesn’t support HTML5
ເຊີນຟັງການສົ່ງເສີມທຸລະກິດ ຂະໜາດນ້ອຍ ແລະກາງ ໃນລາວ
ວິສະຫະກິດຂະໜາດນ້ອຍ ແລະຂະໜາດກາງ (SMEs) ມີຄວາມສຳຄັນຕໍ່ເສດຖະ
ກິດ ແລະການສ້າງວຽກເຮັດງານທຳໃນລາວຫລາຍ ດັ່ງທີ່ທ່ານບຸນປອນ ບຸດຕະນະວົງ,
ຮອງປະທານສະພາແຫ່ງຊາດລາວ ຖະແຫຼງຢືນຢັນຕໍ່ກອງປະຊຸມສະໄໝສາມັນຄັ້ງທີ
6 ຂອງສະພາແຫ່ງຊາດລາວໃນຕົ້ນປີນີ້ວ່າ ປັດຈຸບັນ ວິສະຫະກິດຂະໜາດນ້ອຍ
ແລະຂະໜາດກາງ (SMEs) ທີ່ກວາມເອົາ 97 ເປີເຊັນຂອງຈຳນວນວິສະຫະກິດທັງ
ໝົດໃນລາວນັ້ນ ກວາມເອົາ16 ເປີເຊັນ ຂອງ ຍອດຜະລິດພັນລວມພາຍໃນ (GDP)
ຂອງປະເທດ ແລະໄດ້ສະໜອງວຽກງານໃຫ້ແກ່ປະຊາຊົນໄດ້ເຖິງ 63 ເປີເຊັນ ຂອງ
ການຈ້າງງານທັງໝົດໃນລາວ. ໃນຫຼາຍປີຜ່ານມາລັດຖະບານລາວ ແລະສະຖາບັນ
ການເງິນສາກົນເພື່ອການພັດທະນາສາກົນ ເຊັ່ນທະນະຄານໂລກ ແລະ ທະນາຄານ
ພັດທະນາເອເຊຍ ຫລື ADB ກໍໄດ້ສະໜອງທຶນເພື່ອສົ່ງເສີມທຸລະກິດຂະໜາດນ້ອຍ
ແລະກາງ ຫລື SMEs ໃນຈຳນວນບໍ່ໜ້ອຍ.
ດັ່ງທີ່ວີໂອເອໄດ້ລາຍງານໄປໃນເດືອນມັງກອນປີນີ້ວ່າ ໃນຊ່ວງ 5 ປີຜ່ານມາ ກໍຄື
2014-2019 ນີ້ ທະນາຄານໂລກໄດ້ໃຫ້ການຊ່ວຍເຫຼືອລາວຄິດເປັນມູນຄ່າລວມ 20
ລ້ານໂດລາເພື່ອຊ່ວຍພັດທະນາ SME ຊຶ່ງໃນນັ້ນ 10 ລ້ານໂດລາ ແມ່ນເພື່ອຊ່ວຍ
ເຫຼືອດ້ານເທັກນິກ ສ່ວນອີກ 10 ລ້ານໂດລາທີ່ເຫລືອແມ່ນເພື່ອໃຫ້ SME ກູ້ຢືມ. ແຕ່
ກໍປາກົດວ່າ ມາຮອດປັດຈຸບັນນີ້ມີການປ່ອຍກູ້ໃຫ້ SME ຄິດເປັນມູນຄ່າລວມໄດ້ບໍ່
ຮອດເຄິ່ງນຶ່ງຂອງ ເງິນ 10 ລ້ານໂດລາ ທີ່ຈັດໄວ້ໃຫ້ກູ້ຢືມນັ້ນ. ທັງນີ້ກໍເນື່ອງມາຈາກ
ການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດທີ່ຊັກຊ້າໃນພາກສ່ວນຕ່າງໆ ໂດຍສະເພາເມ່ນພາກລັດເອງ,
ອີງຕາມຄຳເຫັນຂອງເຈົ້າໜ້າທີ່ຂອງທະນາຄານໂລກປະຈຳລາວທ່ານນຶ່ງ.
ບັນດາພະນັກງານເຝິກງານ
ເຊັ່ນດຽວກັນຕາມການບອກເລົ່າຂອງຜູ້ປະກອບການບາງຄົນເຫັນວ່າ ການສົ່ງເສີມ
ແລະການໃຫ້ທຶນຂອງພາກສ່ວນເຫລົ່ານີ້ ແມ່ນຍັງບໍ່ໄດ້ເຂົ້າເຖິງຜູ້ປະກອບການໂດຍ
ກົງດັ່ງການໃຫ້ສຳພາດຂອງທ້າວນ້ອຍເຈົ້າຂອງທຸລະກິດ ຮ້ານຖ່າຍຮູບ ແລະອັດເອ
ກະສານຂະໜາດນ້ອຍແຫ່ງນຶ່ງ ໃນເຂດນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ ທີ່ໄດ້ດຳເນີນທຸລະກິດ
ມາໄດ້ 5 ປີແລ້ວ ຕໍ່ວີໂອເອວ່າ:
“ຕາມຄວາມເປັນຈິງ ສ່ວນຕົວເຫັນວ່າໂຄງການນີ້ເປັນພຽງການແນະນໍາ ໃຫ້ສາ ມາດເຂົ້າໃກ້ເຖິງແຫຼ່ງທຶນຊື່ໆ ເພາະມັນມີຫຼາຍຂັ້ນຕອນ ແບບດຽວກັບຂໍກູ້ຢືມເງິນ
ຈາກທະນະຄານ ສຸດທ້າຍກໍແມ່ນທະນະຄານຄືເກົ່າເປັນຜູ້ໄດ້ສິດ ໃນການຄວບ
ຄຸມເງິນທຶນ ເພາະຕ້ອງໄດ້ມີຫຼັກຊັບຄໍ້າປະກັນຄືເກົ່າ, ເບິ່ງແລ້ວກໍຄືວ່າເປັນການ
ສົ່ງເສີມຝ່າຍສິນເຊື່ອທະນະຄານໃຫ້ມີຊ່ອງຫວ່າງໃນການດໍາເນີນການທີ່ບໍ່ຖືກ
ຕ້ອງ, ດີທີ່ສຸດຄວນໃຫ້ລັດຄວບຄຸມ ເກັບຂໍ້ມູນ ແລະອາດຈະໃຫ້ ສິດທິ ພິເສດ ສົ່ງເສີມໃນການກູ້ຢືມເງິນລະຫວ່າງ 30 ຫາ 40 ລ້ານກີບລົງມາ ໄດ້ສະດວກ
ດຍບໍ່ມີຫຼັກຊັບຄໍ້າປະກັນ.”
ຕໍ່ສະພາບການດັ່ງກ່າວ, ຕາມຄຳຄິດເຫັນຂອງເຈົ້າໜ້າທີ່ຂັ້ນສູງຢູ່ໃນກົມສົ່ງ ເສີມ
ທຸລະກິດຂະໜາດນ້ອຍ ແລະກາງ ຫລື SME ໃນກະຊວງອຸດສາຫະກຳ ແລະການ
ຄ້າຂອງລາວແລ້ວ ການສະໜອງທຶນດັ່ງກ່າວໃນຕົວຈິງແລ້ວ ແມ່ນຍັງມີຫຼາຍຢ່າງ
ສະຫຼັບສັບຊ້ອນຊຶ່ງເຮັດໃຫ້ຜູ້ປະກອບການເສຍປຽບຍ້ອນການ ກົງອັດຕາດອກ
ເບ້ຍທະນະຄານສູງກວ່າທີ່ທະນະຄານໄດ້ກໍານົດໄວ້ ຊຶ່ງທ່ານບອກວ່າ:
“ມີ ADB ມີ World Bank ເປັນທະນະຄານຕົວຫຼັກທີ່ໃຫ້ທຶນກູ້ຢືມ ໂດຍໃຫ້ ຂີ້
ດອກໃນອັດຕາຕໍ່າແຕ່ 6 ຫາ 9 ເປີເຊັນ ແຕ່ໃຫ້ລະວັງໂຕນີ້ ເພາະປະສົບການທີ່
ເຄີຍໄດ້ເຮັດວຽກກັບທະນະຄານບາງທະນະຄານ ເງິນຈໍານວນນີ້ຈະ ໃຫ້ທາງ
ກະຊວງ ບາງກະຊວງການເງິນ ແລ້ວການເງິນຈະໃຫ້ພາກສ່ວນ SME ແລະ
SME ຈະໃຫ້ບາງທະນະຄານທຸລະກິດທີ່ມີເງື່ອນໃຂຫັ້ນເປັນຜູ້ປ່ອຍ ມັນກໍຜ່ານ
ຫຼາຍຂັ້ນຕອນ ແຕ່ລະຂັ້ນຕອນມັນກໍ່ ບວກ ບວກ ບວກ ມັນກໍ່ມີ ຄວາມສ່ຽງ, ເພາະເງິນຈໍານວນນີ້ມັນກໍ່ກູ້ຢືມມາ ຕ້ອງໄດ້ໄປແທນເຂົາຄືນ ສະນັ້ນຜູ້ທີ່ມີສິດ
ປ່ອຍເງິນໄດ້ຕ້ອງແມ່ນທະນະຄານເທົ້ານັ້ນ ສະນັ້ນເຮົາ ຕ້ອງ ໄປຫາທະນະຄານ,
ລະວັງ ຈຸດນີ້ ເພາະມັນເປັນຊ່ອງຫວ່າງຢູ່ໃນຫັ້ນ ອັນນີ້ເວົ້າ ແບບອ້າຍນ້ອງຮັກ
ແພງນັບຖື ເພາະຂ້ອຍເຄີຍເຮັດວຽກທັງພາກລັດແນ່ ທາງ ພາກທຸລະກິດແນ່ ທັງພາກທະນະຄານ ທັງພວກເຈົ້າແນ່ ມັນມີຢູ່ບ່ອນນີ້ ຂັ້ນຕອນປະສານງານ ມາເວົ້າຢູ່ນີ້ຕົວປະສານງານທະນະຄານ ຕົວຢ່າງຄືເຈົ້າ ມາເວົ້າກັບຂ້ອຍພວກ
ເຮົາຕົກລົງກັນອືນໍ ກະໄດ້ ຖືວ່າສິ້ນສຸດ ແຕ່ຫຼັງຈາກ ນັ້ນ ສອງສາມເດືອນຜ່ານໄປ
ທະນະຄານໂທມາທວງເອົາຄ່ານາຍໜ້າ ອື້ງກັບໝ້ອງ ເຈົ້າເວົ້າຫຍັງ ເຈົ້າເວົ້າບໍ່ມີ
ສັດຈະ ພວກຂ້ອຍບໍ່ຮູເລື້ອງນຳ , ມັນມີບັນຫາ ນາຍໜ້າສິນເຊື່ອຂອງທະນະຄານ ອັນນີ້ຄືເວົ້າໃຫ້ມີສະຕິລະວັງຕົວ ບໍ່ໄດ້ ໂຈມຕີຜູ້ໃດ ເວົ້າໃຫ້ມີສະຕິນໍາກັນຄັນຖື
ກຜູ້ບໍ່ດີ ມັນກໍ່ບໍ່ດີນຳ”
ສ່ວນທ່ານນາງ ຄຳຈັນ ພົມແສງສະຫວັນ ຮອງປະທານສູນກາງແນວລາວ ສ້າງຊາດຖະແຫຼງຢືນຢັນວ່າ ສະພາບໂດຍລວມຂອງພາກທຸລະກິດເອກະຊົນລາວ
ໃນປີ 2018 ຜ່ານມາຖືເປັນສະພາບການທີ່ບໍ່ດີຕໍ່ເສດຖະກິດຂອງ ລາວ ເພາະວ່າ
ມີຫົວໜ່ວຍທຸລະກິດເອກະຊົນຈຳນວນບໍ່ນ້ອຍທີ່ຕ້ອງປະສົບບັນຫາຂາດທຶນ ໂດຍສະເພາະແມ່ນຫົວໜ່ວຍທຸລະກິດຂະໜາດນ້ອຍ ແລະ ຂະໜາດກາງ (SME) ທີ່ກູ້ຢືມເງິນຈາກທະນາຄານນັ້ນ ຖືເປັນພາກສ່ວນທີ່ ໄດ້ຮັບຜົນກະທົບ ຫຼາຍທີ່ສຸດ
ຍ້ອນຄວາມບໍ່ໂປ່ງໃສໃນການປະຕິບັດໜ້າທີ່ຂອງພະນັກງານລັດເປັນສຳຄັນ.
ບັນຫາຕ່າງໆເລົ່ານີ້ ໄດ້ເຮັດໃຫ້ເຈົ້າຂອງທຸລະກິດຂະໜາດນ້ອຍ ແລະກາງຫລາຍຄົນ
ບໍ່ມີຄວາມໝັ້ນໃຈທີ່ຈະໄດ້ຮັບທຶນຊ່ວຍເຫຼືອສະໜັບສະໜຸນ SME ທັງຈາກທະນະ
ຄານໂລກ ແລະ ADB ທີ່ແນໃສ່ຍົກສູງຄວາມສາມາດແຂ່ງຂັນຂອງ SME ໃນຕະ
ຫລາດພາຍໃນ ແລະສາກົນໄດ້ ຊຶ່ງເປັນປັດໃຈທີ່ສຳຄັນຫລາຍໃນການພັດທະນາ
ປະເທດ ໂດຍສະເພາະຢູ່ໃນສະພາບທີ່ຄວາມສາມາດ ໃນການແຂ່ງຂັນທາງທຸລະ
ກິດຂອງລາວໄດ້ຕົກຕ່ຳລົງຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງໃນໄລຍະ 4 ປີມານີ້ ຊຶ່ງກໍຄືໃນປີ 2015-
2016 ຊຶ່ງລາວຢູ່ໃນອັນດັບທີ 83 ແລ້ວກໍຕົກລົງມາຢູ່ອັນດັບ 93 ໃນປີ 2016-2017
ແລະລົງມາອີກຢູ່ອັນດັບ 112 ໃນປີ 2018 ຂອງໂລກ. ສ່ວນໃນປີ 2019 ນີ້ກໍຍັງຕົກ
ລົງມາຢູ່ອັນດັບ 113 ຊຶ່ງຕ່ຳກວ່າປະເທດເພື່ອບ້ານຂອງລາວ ເຊັ່ນກຳປູເຈຍ (ອັນດັບ
|106), ຫວຽດນາມ (69) ແລະໄທ (ອັນດັບ 40) ຈາກການຈັດອັນດັບທັງໝົດ 141
ປະເທດທົ່ວໂລກນັ້ນ.
ສະຫລຸບແລ້ວ ຜູ້ປະກອບການທຸລະກິດໃນລາວຍັງຂາດຄວາມໝັ້ນໃຈຕໍ່ກັບ ການເຂົ້າ
ຫາແຫຼ່ງທຶນສົ່ງເສີມ SME ຈາກຜູ້ສະໜັບສະໜູນຫຼັກເຖິງແມ່ນວ່າ ລັດຖະບານລາວ
ແລະສະຖາບັນການເງິນເພື່ອການພັດທະນາສາກົນໃຫ້ ການ ສະໜັບ ສະໜູນແກ່
ລາວເພື່ອສົ່ງເສີມທຸລະກິດທຸລະກິດຂະໜາດນ້ອຍ ແລະກາງ ຫລື SMEs ຢູ່ກໍຕາມ.
ທັງນີ້ ກໍແມ່ນ ເປັນຍ້ອນການຈັດຕັ້ງປະຕິບັດທີ່ຊັກຊ້າໃນພາກສ່ວນຕ່າງໆ ຊຶ່ງລວມມີ
ພາກລັດ, ຝ່າຍປະສານງານສິນເຊື່ອຂອງທະນາ ຄານບາງທະນະຄານ ທີ່ຍັງບໍ່ສາມາດ
ປະຕິບັດພາລະໜ້າທີ່ຂອງຕົນທີ່ໄດ້ ມອບ ໝາຍຢ່າງຈິງຈັງຈາກອົງການ ຫຼື ທະນະ
ຄານທີ່ກ່ຽວຂ້ອງ. ສະພາບການດັ່ງກ່າວສົ່ງຜົນຕໍ່ເນື່ອງເຮັດໃຫ້ຄວາມສາມາດໃນການ
ແຂ່ງຂັນທາງທຸລະກິດຂອງລາວໄດ້ຕົກຕ່ຳລົງຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງໃນໄລຍະ 4 ປີມານີ້. ສະນັ້ນ,
ຫລາຍພກາສ່ວນ ທີ່ກ່ຽວຂ້ອງຍັງຕ້ອງໄດ້ປັບປຸງການປະຕິບັດງານ ອຳນວຍຄວາມສະ
ດວກໃນການເຮັດໃຫ້ບັນດາທຸລະກິດເຫລົ່ານີ້ ເຂົ້າເຖິງແຫລ່ງທຶນດັ່ງກ່າວໄດ້ຫລາຍຂຶ້ນ.