ລິ້ງ ສຳຫລັບເຂົ້າຫາ

ບັນດາຜູ້ສະມັກເລືອກຕັ້ງ ໂຄສະນາຫາສຽງ ຢ່າງໃຫຍ່ ໃນມຽນມາ (ເບິ່ງວີດີໂອ)

  • ວັນນະສອນ ແກ້ວດາຣາ

ປະຊາຊົນມຽນມາຜູ້ມີສິດເລືອກຕັ້ງ ຈະພາກັນໄປໃຊ້ສິດຂອງເຂົາເຈົ້າ ໃນວັນອາທິດມື້ອື່ນນີ້ ໃນການເລືອກຕັ້ງຮອບພິເສດ ເພື່ອປ່ອນບັດເອົາຜູ້ແທນເຂົ້ານັ່ງ ໃນບ່ອນນັ່ງທີ່ເປົ່າວ່າງລົງ ໃນສະພາແຫ່ງຊາດ ຊຶ່ງອາດຈະເປັນການເລືອກຕັ້ງ ທີ່ນໍາເອົາຜູ້ສະມັກເລືອກຕັ້ງຝ່າຍຄ້ານ ອັນໂຮມທັງທ່ານນາງອອງ ຊານ ຊູຈີ ນໍານັ້ນ ເຂົ້າມາຮ່ວມໃນລັດຖະບານ ທີ່ພວກເຂົາເຈົ້າໄດ້ ຫລີກລ່ຽງ ມາເປັນເວລາຫລາຍສິບປີ. ຜູ້ສື່ຂ່າວວີໂອເອ Danielle Bernstein ສົ່ງລາຍງານ ກ່ຽວກັບເລື່ອງນີ້ ມາຈາກນະ ຄອນຢ່າງກຸ້ງ ດັ່ງວັນນະສອນຈະນໍາມາສະເໜີທ່ານ.

ເບິ່ງວີດີໂອລາຍງານພາສາອັງກິດ ທີ່ກົງກັນກັບລາຍງານພາສາລາວ:

ການສະ​ແດງ​ສິນລະປະການ​ຕໍ່ສູ້​ແບບ​ດັ້ງ​ເດີມ​ຂອງ​ຊາວ​ມຽນມາ ​ແມ່ນ​ເປັນລາຍ​ການສະ​ແດງ
ໃຫ້​ຜູ້​ຄົນຊົມຢ່າງ​ນຶ່ງ ​ໃນ​ການ​ໂຄສະນາ​ຫາ​ສຽງ​ ຂອງ​ຜູ້​ສະມັກ​ເລືອກ​ຕັ້ງ​ຄົນ​ນຶ່ງຈາກ​ພັກ​
USDP ຂອງ​ລັດຖະບາ​ນ ມຽນມາ ທີ່​ເປັນພາຄີ​ກັບຝ່າຍ​ທະຫານ​.

​ໃນ​ການ​ເລືອກ​ຕັ້ງ​ເທື່ອ​ຫລ້າ​ສຸດ ​ເມື່ອ​ປີ 2010 ນັ້ນ ພວກ​ກຸ່ມ​ຝ່າຍ​ຄ້ານ​ກັບບັນດາລັດຖະບານ
​ຕາ​ເວັນ​ຕົກ ພາກັນ​ປະນາມ​ການ​ປ່ອນ​ບັດ​ວ່າ ບໍ່​ຂາວ​ສະອາດ​ແລະ​ມີ​ການ​ສໍ້​ໂກງ.

ຜູ້​ສະມັກ​ເລືອກ​ຕັ້ງ​ຂອງ​ພັກ​ລັດຖະບານ ທ່ານ​ນາງ ​ເລ ​ເລ ​ເອ ຖິ້ມ​ໂທດ​ໃສ່​ການຂາດ​ປະສົບ
​ປະການວ່າ ​ເປັນສາ​ເຫດ​ທີ່​ພາ​ໃຫ້​ມີ​ຄວາມ ຂາດ​ຕົກ​ບົກ​ຜ່ອງ ບໍ່​ຖືກຕ້ອງ​ຕ່າງໆ​ນາໆ ​ໃນ​ອະ
ດີດ​ນັ້ນ ​ແລະ​ປະຕິ​ເສດ​ຕໍ່​ຂໍ້​ກ່າວ​ຫາ​ທີ່ວ່າ ພັກ​ຂອງ​ທ່ານ​ນາງ​ໄດ້​ຊຶ້ຈ້າງ​ຈອບ​ອອຍ ​ເອົາ​ພວກ​
ປ່ອນບັດ ຫລື​ວ່າ​ຂົ່ມຂູ່​ພວກ​ເຂົາ​ເຈົ້າ. ທ່ານ​ນາງ ​ເລ ​ເລ ​ເອ ​ເວົ້າ​ວ່າ:

ຂ້ອຍເຊື່ອ​ວ່າ ການ​ເລືອກ​ຕັ້ງ​ຄັ້ງຈະ​ມາ​ນີ້ຈະເສລີ​ແລະ​ຍຸຕິ​ທໍາ ​ແຕ່​ຂ້ອຍກໍ​ເປັນ​ຫ່ວງ​ວ່າ
ອາດ​ຈະ​ມີ​ການ​ກໍ່ຈະລາ ຈົນ​ຫລື​ກໍ່​ຄວາມ​ຮຸນ​ແຮງ​ຂຶ້ນ. ມີ​ພັກ​ອື່ນໆ​ອີກ​ຫລາຍ​ພັກທີ່
ເຄື່ອນ​ໄຫວ​ຢ່າງ​ແຂງ​ຂັນ​ຫລາຍ​ທີ່​ສຸດ. ສະ​ນັ້ນ ມັນ​ຈະ​ເປັນ​ການ​ດີ​ຖ້າ​ມີ​ການ​ຄວບ​ຄຸມ
ພວກ​ເຂົາ​ເຈົ້າ.”

ຂໍ້ມູນກ່ຽວກັບການເລືອກຕັ້ງໃນມຽນມາ

  • ມີ 45 ບ່ອນນັ່ງເປົ່າວ່າງໃນສະພາແຫ່ງຊາດ.
  • ມີຜູ້ສະມັກ 160 ຄົນ ຈາກ 17 ພັກ ແລະຜູ້ ສະມັກອິດສະລະ ບໍ່ຂຶ້ນກັບພັກໃດ 8 ຄົນ.
  • ສະພາແຫ່ງຊາດ ປະກອບດ້ວຍ 440 ບ່ອນ
    ນັ່ງໃນສະພາຕໍ່າ ກັບ 224 ໃນສະພາສູງ
    ແລະ 14 ສະພາເຂດ.
  • 25% ຂອງບ່ອນນັ່ງແມ່ນຜູ້ບັນຊາການກອງ
    ທັບ ເປັນຜູ້ຄັດເລືອກເອົາຜູ້ແທນ ແລະຈອງ
    ໄວ້ໃຫ້ຝ່າຍທະຫານ.
  • ພັກເພື່ອການພັດທະນາແລະຄວາມເປັນ
    ເອກະພາບຂອງສະຫະພາບ (USDP) ໄດ້
    ຮັບຄະແນນ ສຽງ 76% ໃນການເລືອກຕັ້ງ
    ຄັ້ງປີ 2010.
  • ລັດຖະທໍາມະນູນຈໍາກັດອໍານາດຂອງຜູ້ແທນ.

ທ່ານ​ນາງ ​ເລ ​ເລ ​ເອ ກໍາລັງ​ເອີ່ຍ​ເຕື້ອງ​ໄປ
​ເຖິງ​ທ່ານ​ນາງ​ ອອງ ຊານ​ຊູ​ຈີ ທີ່​ໄດ້​ກັບ​ຄືນ
​ມາສູ່​ວົງ​ການ​ການ​ເມືອງ​ອີກ ລຸນ​ຫລັງ​ເວລາ​
20 ​ປີທີ່ ​ໄດ້​ຖືກ​ກັກ​ບໍລິ​ເວນຫລາຍ​ຄັ້ງ ​ໃຫ້
​ຢູ່​ໃນ​ແຕ່​ເຂດ​ບ້ານ​ເຮືອນ. ການ​ເລືອກ​ຕັ້ງ​
ເອົາ​ທ່ານ​ນາງ​ເປັນ​ຜູ້​ແທນ ຕາ​ມທີ່​ໃຜ​ໆ​ກໍ
​ຄາດໝາຍ​ກັນ​ນັ້ນ ຄາດ​ວ່າຈະ​ເປັນ​ການ​ຫັນ
ປ່ຽນ​ທາງ​ການ​ເມືອງ​ທີ່​ສໍາຄັນ ​ເວລາ​ທ່ານ
​ນາງ​ເຂົ້າ​ຮ່ວມ ​ໃນ​ຄະນະ​ລັດຖະບານທີ່​ທ່ານ
​ນາງ​ເຄີຍ​ໄດ້​ຄັດຄ້ານ.

ບັນດາ​ສະມາຊິກ​ຝ່າຍ​ຄ້ານພາກັນ​ຫວັງ​ວ່າ
ການ​ເຂົ້າ​ປະກອບສ່ວນ​ໃນ​ລະບົບ​ນຶ່ງ ທີ່​ມີ
​ຄວາມຂາດ​ຕົກ​ບົກ​ຜ່ອງ​ນັ້ນ ຈະ​ເປັນ​ຫົນ
ທາງ​ນຶ່ງ​ທີ່​ຊ່ວຍ​ໃຫ້​ມີ​ການ​ປ່ຽນ​ແປງເກີດ​ຂຶ້ນ.

ທ່ານ ທູ ​ເວ ​ເປັນ​ປະທານ​ຂອງ​ພັກ​ປະຊາທິ
ປັດ​ແຫ່ງ​ມຽນມາ ທີ່​ໄດ້​ສົ່ງ​ສຽງ​ປະ​ທ້ວງອອກ​ມາ ​ເວລາ​ທີ່​ທ່ານ​ເຫັນ​ວ່າ ມີ​ຫີບປ່ອນ​ບັດ​ທີ່​ເຕັມ​ໄປ ດ້ວຍ​ບັດ​ຄະ​ແນນ​ສຽງ ​ໂຜ່​ມາ​ຈາກ​ໃສ​ບໍ່​ຮູ້ ​ໃນ​ໄລຍະ​ຫລາຍໆ​ຊົ່ວ​ໂມງ​ສຸດ​ທ້າ​ຍຂອງ​ການ​ປ່ອນ​ບັດ​ ຄັ້ງປີ 2010 ທີ່​ທ່ານ​ປາ​ໄຊໃນ​ການ​ເລືອກ​ຕັ້ງນັ້ນ. ທ່ານ ທູ ​ເວ ​ເວົ້າ​ວ່າ:

“ຂ້ອຍ​ບໍ່​ຄຽດ​ດອກ. ຂ້ອຍ​ຕ້ອງ​ປະກອບສ່ວນ​ອີກ​ຄັ້ງ​ນຶ່ງ ​ເພາະວ່າ​ມັນ​ສໍາຄັນ​ຫລາຍ. ​
ແນ່ນອນ ມັນ​ຈະ​ມີ​ການ​ສໍ້​ໂກງ​ ແຕ່ ອາດ​ຈະ​ໜ້ອຍ​ກ່ວາ​ເກົ່າ​ໃນ​ເທື່ອ​ນີ້. ແລະ​ເທື່ອ​ໜ້າ
ມັນ​ກໍ​ຈະ​ຍິ່ງ​ໜ້ອຍ​ລົງ​ໄປ​ອີກ.”

ທ່ານ​ນາງ ພິວ ພິວ ທິນ ​ເປັນ​ດາວ​ຮຸ່ງ​ດວງ​ໃໝ່​ໃນ​ພັກ​ສັນ​ນິບາດ​ແຫ່ງ​ຊາດ​ເພື່ອ​ປະຊາທິປະ​ໄຕ ​ແລະ​ເປັນ​ເຈົ້າ​ຂອງຄລີ​ນິກປິ່ນປົວເຊື້ອ​ໄວຣັສ HIV ​ແລະ​ໂຣກ AIDS ​ໃຫ້ຟີ ບໍ່​ຄິດ​ຄ່າ ຢູ່​ໃນ​ເຂດ​ນອກ​ນະຄອນ​ຢ່າງ​ກຸ້ງ ​ແລະ​ກໍ​ເປັນ​ຜູ້ສະມັກ​ເລືອກ​ຕັ້ງ​ຊື່​ສຽງໂດ່​ງດັງ​ຜູ້​ນຶ່ງ ທີ່​ຍັງມີ​ຄວາມ​ເປັນ​ຫ່ວງ​ຢູ່ ກ່ຽວ​ກັບຄວາມ​ບໍ່ສັດ​ຊື່​ໃນ​ການ​ເລືອກ​ຕັ້ງ. ທ່ານ​ນາງ ພິວ ພິວ ທິນ ​ເວົ້າ​ວ່າ:​

“​ໃນ​ດ້ານ​ນຶ່ງ​ນັ້ນ ຜູ້​ຄົນ​ມີ​ການ​ເຄື່ອນ​ໄຫວ​ຢ່າງ​ແຂງ​ຂັນຫລາຍ​ຂຶ້ນ ​ແຕ່​ວ່າ​ໃນ​ອີກ​ດ້ານ​
ນຶ່ງ ​ໃ​ນຂະນະ​ດຽວ​ກັນ ນັ້ນ ​ເຂົາ​ເຈົ້າ​ກໍ​ມີ​ຄວາມ​ວິຕົກຫລາຍ​ຂຶ້ນ ຍ້ອນ​ປະສົບ​ປະການ
​ທີ່​ເຂົາ​ເຈົ້າ ​ເຄີຍ​ພົບ​ພໍ້ມາ ​ໃນ​ປີ 2010 ນັ້ນ. ຫລາຍໆ​ຄົນ​ພາກັນ​ຖາມ​ວ່າ ຈະ​ມີ​ຫຍັງ​
ເກີດ​ຂຶ້ນ​ແດ່​ເນາະ? ຈະ​ມີ​ຫຍັງ​ຜິດ​ປົກກະຕິ​ເກີດ​ຂຶ້ນ? ຈະ​ມີ​ຫຍັງ ​ເກີ​ດຂຶ້ນ​ກັບ​ບັດ​ຄະ
​ແນນ​ສຽງ​ຂອງ​ພວກ​ເຮົາ?”

ຊາຍຄົນນຶ່ງຟ້ອນລໍາ ຢູ່ບ່ອນໂຄສະນາຫາສຽງຂອງພັກ ຂອງທ່ານນາງ ອອງ ຊານ ຊູຈີ ທີ່ນະຄອນຢ່າງກຸ້ງ, ວັນທີ 30 ມີນາ 2012.
ຊາຍຄົນນຶ່ງຟ້ອນລໍາ ຢູ່ບ່ອນໂຄສະນາຫາສຽງຂອງພັກ ຂອງທ່ານນາງ ອອງ ຊານ ຊູຈີ ທີ່ນະຄອນຢ່າງກຸ້ງ, ວັນທີ 30 ມີນາ 2012.

ການ​ປ່ອນ​ບັດ​ໃນ​ວັນ​ອາທິດ​ມື້​ອື່ນ​ນີ້ ​ແມ່ນ
​ເພື່ອ​ເລືອກ​ເອົາຜູ້​ແທນ​ເຂົ້າ​ນັ່ງ​ໃນ 45 ບ່ອນ
​ທີ່​ເປົ່າ​ວ່າງ​ລົງ​ໃນ​ສະພາ ຊຶ່ງ​ກໍ​ຄາດ​ກັນ​ວ່າ
ຄົງ​ຈະ​ບໍ່ພາ​ໃຫ້​ມີ​ການ​ປ່ຽນ​ແປງ​ໃນ​ດຸນ​ຂອງ
​ອໍານາດໃນ​ສະພາ​ແຕ່​ຢ່າງໃດ. ​ແຕ່​ທ່ານມ່ອງ
ວັນ​ທາ ນັກວິ​ເຄາະ​ຂ່າວ​ການ​ເມືອງຂອງ​ວາ
ລະສານ​ລາຍ​ອາທິດ the Journal’s Age
ທີ່​ນະຄອນ​ຢ່າງ​ກຸ້ງ ກ່າວ​ວ່າ ​ເຖິງ​ຢ່າງ​ໃດ
ທ່ານ​ກໍ​ຍັງເຊື່ອ​ວ່າ ການ​ເລືອກ​ຕັ້ງ​ຄັ້ງ​ນີ້ມີ
ຄວາມ​ສໍາຄັນ​ຢູ່. ທ່ານ ມ່ອງ ວັນ​ທາ ​ເວົ້າ​ວ່າ:

“ມັນ​ເປັນຄວາມ​ຈິງ. ​ແຕ່​ທ່ານ​ນາງ​ອອງ ຊານ ​ຊູ​ຈີ ກໍ​ສາມາດ​ປ່ຽນ​ບັນຍາກາດ​ຂອງ​
ສະພາ​ໄດ້. ​ໃຜໆ​ກໍ​ເຫັນ​ວ່າ ​ເພິ່ນ​ເປັນ​ຄົນ
​ທີ່​ເວົ້າ​ເພື່ອ​ປະຊາຊົນ ​ແລະ​ເພິ່ນ​ກໍ​ສາມາດ​
ເຮັດ​ໃຫ້​ສະພາ ​ເປັນ​ເວທີ​ທີ່​ເປີດ​ກວ້າງ​ຫລາຍ​ກ່ວາ​ເກົ່າ​ໄດ້.”

​ເຖິງ​ແມ່ນ​ຈະ​ມີ​ຄວາມ​ສົງ​ໃສ​ກ່ຽວ​ກັບ​ຄວາມ​ຍຸຕິ​ທໍາ​ຂອງ​ການ​ເລືອກ​ຕັ້ງ​ກໍ​ຕາມ ​ແຕ່​ບັນດາ​ຜູ້​ສັງ​ເກດ​ການ​ທັງ​ໝົດ ຕ່າງ​ກໍຖື​ວ່າ ການ​ເລືອກຕັ້ງ​ຄັ້ງ​ນີ້​ເປັນ​ບາດກ້າວ​ທີ່​ສໍາ​ຄັ​ນອັນ​ນຶ່ງ​ຂອງ​ມຽນມາ ບົນ​ເສ້ນ​ທາງໄປ​ສູ່​ການ​ປະຕິ​ຮູບ ທີ່​ບໍ່​ແນ່​ນອນນັ້ນ​.

XS
SM
MD
LG