ລິ້ງ ສຳຫລັບເຂົ້າຫາ

ອົງການນີລະໂທດກໍາສາກົນ ເປີດເຜີຍລາຍງານ ກ່ຽວກັບ ສະພາບການສິດທິມະນຸດ ໃນປີ 2010 (ເບິ່ງວີດິໂອລາຍງານເປັນພາສາອັງກິດ)

  • ທອງປານ ເທບວົງສາ

ທ່ານ ຊາລິລ ແຊຕຕີ (Salil Shetty), ເລຂາທິການໃຫຍ່ຂອງອົງການນີລະໂທດກໍາສາກົນ ສະແດງສໍາເນົາຂອງ ລາຍງານ ປະຈໍາປີ 2011 ຂອງອົງການ ກ່ຽວກັບສະພາບການດ້ານສິດທິມະນຸດຢູ່ໃນທົ່ວໂລກ ຊຶ່ງສໍາຫລວດເບິ່ງ ສະພາບການຢູ່ໃນ 157 ປະເທດໃນທົ່ວໂລກໃນປີ 2010 ໃນມື້ເປີດເຜີຍລານງານ ທີ່ນະຄອນຫລວງລອນດອ

ອົງການນິລະໂທດກໍາສາກົນ ຫລື Amnesty International ກ່າວໃນລາຍງານປະຈໍາປີ ສະບັບລ່າສຸດຂອງຕົນວ່າ ການລຸກຮືຂຶ້ນຫລາຍໆບັ້ນໃນຂົງເຂດຕາເວັນອອກກາງ ແລະອາ ຟຣິກາເໜືອເມື່ອໝໍ່ໆມານີ້ ສະແດງໃຫ້ເຫັນວ່າ ເສລີພາບໃນການສະແດງຄວາມຄິດຄວາມ ເຫັນນັ້ນ ແມ່ນແກນກາງຂອງສິດທິມະນຸດ. ກ່ອນໜ້າການນໍາເອົາລາຍງານອອກເຜີຍແຜ່ທີ່ ນະຄອນຫລວງລອນດອນ ປະເທດອັງກິດ ໃນອາທິດແລ້ວນີ້. ວີໂອເອໄດ້ໂອ້ລົມກັບ ທ່ານ Phillip Luther ຮອງຜູ້ອໍານວຍການຂອງອົງການນິລະໂທດກໍາສາກົນ ສໍາລັບພາກຕາເວັນ ອອກກາງ ແລະອາຟຣິກາເໜືອ ແລະທ່ານ Tawanda Hondora ຮອງຜູ້ອໍານວຍການ ສໍາລັບຂົງເຂດອາຟຣິກາ. ທອງປານ ມີເລຶ່ອງນີ້ມາສະເໜີທ່ານ.

ປີ 2010 ​ໄດ້​ສິ້ນ​ສຸດ​ລົງ​ດ້ວຍ​ການ​ລຸກ​ຮືຂື້ນ​ຂອງ​ມະຫາຊົນ​ໃນປະ​ເທດ​ຕູ​ນີ​ເຊຍ ທີ່​ໄດ້​ບີບບັງຄັບ​ໃຫ້​ຜູ້​ນໍາ​ທີ່​ປົກຄອງ​ປະ​ເທດ​ມາ​ເປັນເວ​ລາ​ດົນ​ນານ​ ຕ້ອງຕົກຈາກ​ຕໍາ​ແໜ່​ງ​ໄປ. ຕໍ່​ມາ ​ໃນ​ປີ​ໃໝ່ ການ​ປະ​ທ້ວງຂອງ​ມະຫາຊົນ​ໃນ​ທໍານອງ​ດຽວ​ກັນ​ ກໍ​ໄດ້ຍັງຜົນໃຫ້​ປະທານ​າທິບໍດີຜະ​ເດັດການ ຂອງອີຈິບ ທ່ານໂຮສນີ ມູບາຣັກ (Hosni Mubarak) ​ຕົກ​ຈາກ​ຕໍາແໜ່​ງໄປເຊັ່ນ​ດຽວ​ກັນ.

ອົງການ​ນິລະ​ໂທດກໍາ​ສາກົນ​ກ່າວ ​ໃນ​ລາຍ​ງານ​ປະ​ຈໍາປີ​ຂອງ​ຕົນວ່າ ​ເສລີພາບໃນການສະ​ແດງ​ຄວາມ​ຄິດ​ຄວາມ​ເຫັນນັ້ນ ຖື​ວ່າ​ເປັນ​ເຄຶ່ອງມື​ທີ່ມີ​ພະລັງ​ອໍານາດ​ ໄປ​ສູ່​ການ​ປ່ຽນ​ແປງ.

ທ່ານຟີລິບ ລູເທີ (Phillip Luther) ຜູ້​ຊ່ຽວຊານຂອງອົງ
ການ​ນິລະ​ໂທດ​ກໍາສາກົນ ກ່ຽວກັບພາກຕາ​ເວັນ​ອອກ​ກາງ
​ກ່າວ​ວ່າ ​ເຫດການ​ຕ່າງໆ​ທີ່​ເກີດ​ຂຶ້ນ​ໃນ​ປະເທດ​ຕູ​ນີ​ເຊຍ​ແລະ
​ອີ​ຈິບ​ນັ້ນ ສະ​ແດງ​ໃຫ້​ເຫັນ​ເຖິງ​ພະລັງ​ອໍານາດ​ຂອງ​ປະຊາຊົນ
ບໍ່​ວ່າພວກ​ເຂົາ​ເຈົ້າຈະ​ມີ​ພື້ນຖານ​ແນວ​ໃດ​ກໍ​ຕາມ. ທ່ານ​ລູ​ເທີ ກ່າວ​ວ່າ:

“ປະຊາຊົນ​ພວກ​ທີ່​ພາກັນ​ຫລັ່ງ​ໄຫລ ລົງສູ່​ຖະໜົນ​ນັ້ນ ​ແມ່ນ​ມາ​ພວກ​ຄົນ​ທຸກ​ຊັ້ນ​ວັນນະ
ມາ​ຈາ​ກທົ່ວ​ຄວາມ​ແບ່ງ​ແຍກ​ທີ່​ແຕກ​ຕ່າງກັນ ກໍ​ຄື
ໂຮມທັງພວກ​ທີ່​ບໍ່​ມີ​ຄວາມ​ສໍາຄັນ ດ້ອຍ​
ຖານະ
ທີ່​ສຸດ​ໃນ​ສັງຄົມ ​ໂຮມທັງພວກ​ແມ່ຍິງ ​ແລະ​ພວກ​ປະຊາຊົນ​ທີ່​ມີ​ທັດສະນະ​ດ້ານ​ການ
ເມືອງ
ທີ່​ແຕກ​ຕ່າງ​ກັນ​ຫລາຍ.”


ໄດ້ມີ​ການ​ລຸກ​ຮືຂຶ້ນ​ຫລາຍໆ​ບັ້ນ​ຕິດ​ຕາມ​ມາ ຫລັງ​ຈາກ​ການ​ລຸກ​ຮື​ໃນ​ອີ​ຈິບ​ແລະ​ຕູ​ນີ​ເຊຍ ​ແຕ່​ຜົນ​ທີ່ອອກ​ມານັ້ນ​ບໍ່​ຄື​ກັນ.

ເຊັ່ນການ​ລຸກ​ຮື​ຂຶ້ນ​ໃນ​ລີ​ເບຍນັ້ນ ປາກົດ​ວ່າ ທ່ານ ມວມມາ ກາດ​ດາ​ຟີ ກໍ​ຍັງກໍາ​ອໍານາດ​ຢູ່
​ເຖິງ​ແມ່ນ​ຈະ​ມີ​ການ​ກະບົດ​ກັນ​ຢ່າງ​ເປີດ​ແປນ​ ໃນ​ຫລາຍ​ພາກສ່ວນ​ຂອງ​ປະ​ເທດ ພ້ອມ​ທັງ
​ການ​ໂຈມ​ຕີ​ທາງ​ອາກາດ​ຂອງ​ເນ​ໂຕ້​ ຕໍ່ຕ້ານ​ກໍາລັງ​ຂອງ​ກາດ​ດາ​ຟີ​ ກໍ​ຕາມ.

ສ່ວນ​ຢູ່​ໃນ​ປະ​ເທດຈີນ ພວກ​ເຈົ້າໜ້າ​ທີ່​ຈີນ​ໄດ້​ກວດ​ລ້າງ​ຢ່າງ​ໜັກໜ່ວງ​ ຕໍ່ຕ້ານ​ການ​ກໍ່​ຄວາມ
​ບໍ່​ສະຫງົບ​ ທີ່​ອາດ​ເກີດ​ຂຶ້ນ​ໄດ້ ​ໂດຍ​ໄດ້​ຮັບການ​ດົນ​ໃຈ​ຈາກການລຸກ​ຮື​ຂຶ້ນ​ໃນ​ຂົງ​ເຂດ​ຕາ​ເວັນ ​ອອກ​ກາງນັ້ນ.

ທ່ານຕາວັນດາ ຮອນໂດຣາ (Tawanda Hondora) ​ແຫ່ງ​ອົງການ​ນິລະ​ໂທດ​ກໍາສາກົນ
ກ່າວ​ວ່າ ​ເລຶ່ອງທໍານອງ​ດຽວ​ກັນນີ້​ກໍ​ໄດ້​ເກີ​ດຂຶ້ນ​ ຢູ່​ໃນ​ພວກ​ປະ​ເທດໃນຂົງ​ເຂດ​ໃຕ້​ທະເລ​ຊາຍ
​ຊາ​ຮາຣາ ທະວີບອາ​ຟຣິການັ້ນ. ທ່ານຮອນໂດຣາ ກ່າວວ່າ:

ລາຍງານຂອງອົງການນີລະໂທດກໍາສາກົນ ກ່ຽວກັບ ສະພາບການດ້ານສິດທິມະນຸດ ໃນປີ 2010.
ລາຍງານຂອງອົງການນີລະໂທດກໍາສາກົນ ກ່ຽວກັບ ສະພາບການດ້ານສິດທິມະນຸດ ໃນປີ 2010.

“ດັ່ງຕົວຢ່າງ ພວກເຮົາໄດ້ເຫັນສະຖານະການ
ໃນປະເທດຢູກັນດາ ບ່ອນທີ່ຝ່າຍຄ້ານພະຍາ
ຍາມເດີນຂະບວນປະທ້ວງ ແລະລວມຕົວກັນ
ລຸກຮືຂຶ້ນ
ໃນທໍານອງດຽວກັນກັບທີ່ກໍາລັງເກີດ
ຂຶ້ນຢູ່ໃນ
ອາຟຣິກາເໜືອ. ນອກນີ້ແລ້ວ ພວກ
ເຮົາຍັງເຫັນສະຖານະການແບບດຽວ
ກັບທີ່ກໍາ
ລັງ
ເກີດຂຶ້ນຢູ່ໃນປະເທດຕ່າງໆ ເຊັ່ນປະເທດ
ສະວາຊີແລນດ໌(Swaziland) ບ່ອນທີ່
ໄດ້ມີ
ການເດີນຂະບວນປະທ້ວງ
ແລະປະເທດຊິມ
ບາບເວ ບ່ອນທີ່
ໄດ້ມີການເດີນປະທ້ວງ ເຊ່ນ
​ດຽວ​ກັນ
ແຕ່ກໍໄດ້ຖືກປາບປາມຢ່າງໂຫດຮ້າຍ ປ່າເຖຶ່ອນຄື​ກັນ​ກັບຢູ່ໃນປະເທດຢູກັນດານັ້ນ.”

ທ່ານ ຮອນໂດຣາ ກ່າວຕໍ່​ໄປວ່າ ສິດທິພົນລະເຮືອນແລະສິດທິ​ທາງການເມືອງ ກໍຕົກຢູ່ພາຍ
ໃຕ້ການຂົ່ມຂູ່ ຢູ່ຕະຫລອດມາ

ໃນປະເທດໄອວໍຣີ ໂຄສຕ໌ (Ivory Coast) ການກໍ່ຄວາມຮຸນແຮງຫລັງຈາກການເລືອກຕັ້ງ
ປະທານາທິບໍດີໃນເດືອນພະຈິກປີກາຍ ທີ່​ໄດ້ກາຍເປັນ​ເລື້ອງຂັດແຍ້ງກັນນັ້ນ ​ໄດ້ຍັງຜົນໃຫ້
ມີຜູ້ເສຍຊີວິດຫລາຍຮ້ອຍຄົນ ແລະປະຊາຊົນຖືກພັດພາກຈາກຖິ່ນຢູ່ອາໃສ ປະມານນຶ່ງລ້ານ
ຄົນ. ການກໍ່ຄວາມຮຸນແຮງ​ເກີດ​ຂຶ້ນຍ້ອນ​ວ່າ​ອະດີດປະທານາທິບໍດີລໍຣັນ ແບກໂບ(Laurent
Gbagbo) ປະຕິ​ເສດບໍ່​ຍອມສະລະອໍານາດໃຫ້ແກ່ຜູ້ຊະນະການເລືອກຕັ້ງ ທ່ານອາລັສສານ ອວັດຕາຣາ(Alassane Ouattara) ນັ້ນ.

ໃນແຫ່ງອື່ນໆໃນຂົງເຂດອາຟຣິກາ ກຸ່ມສິດທິພົນລະເຮືອນກຸ່ມນຶ່ງ​ໃນ​ປະ​ເທດໄນຈີເຣຍກ່າວວ່າ ມີຜູ້ເສຍຊີວິດຢ່າງໜ້ອຍ 500 ຄົນຍ້ອນການກໍ່ຄວາມຮຸນແຮງ​ລະຫວ່າງຊາວມູສລິມແລະຄຣີສ
ຕຽນ ໃນການເລືອກຕັ້ງເມື່ອເດືອນຜ່ານມາ. ທ່ານ ຮອນໂດຣາ ກ່າວວ່າ ພວກນັກການເມືອງ
ບໍ່ໄດ້ພາກັນດໍາ​ເນີ​ນການຢ່າງພຽງພໍ ​ເພື່ອຄວບຄຸມພວກທີ່ສະໜັບສະໜຸນເຂົາເຈົ້າໄວ້. ທ່ານ
ກ່າວຕໍ່ໄປວ່າ:

“ບັນຫາໃຫຍ່ຢູ່ໃນເຂດໃຕ້ທະເລຊາຍຊາຮາຣາຂອງອາຟຣິການັ້ນ ກໍແມ່ນວ່າຫລາຍໆລັດ
ຖະບານ
ກໍ​າລັງທໍາການປາບປາມຢ່າງໂຫດຮ້າຍປ່າເຖຶ່ອນ ການປະທ້ວງທີ່ດໍາເນີນການ
ໂດຍປະຊາຊົນ
ນັ້ນ ຊຶ່ງນີ້ຖືວ່າເປັນການຝ່າຝືນກົດລັດຖະທໍາມະນູນ. ນອກນີ້ແລ້ວ ຍັງເປັນ
ການຝ່າຝືນກົດບັດຂອງອາຟຣິກາວ່າດ້ວຍສິດທິມະນຸດແລະ
ສິດທິຂອງປະຊາຊົນ ຊຶ່ງພວກ
ປະຊາຊົນມີສິດໃນການເດີນຂະບວນປະທ້ວງ ມີສິດທີ່ຈະ
ສະແດງຄວາມຄິດຄວາມເຫັນ
ສະ​ແດງ
ທັດສະນຂອງພວກເຂົາເຈົ້າອອກ​ມາ.”

ແຕ່ແນວໃດກໍດີ ອົງການນິລະໂທດກໍາສາກົນກ່າວວ່າ ລາຍງານປີ 2010 ບໍ່​ໄດ້ມີແຕ່ຂ່າວ
ຮ້າຍ ໄປເສຍທັງໝົດ.

ອົງການນີລະໂທດກໍາສາກົນກ່າວວ່າ ພວກເຈົ້າໜ້າທີ່ໃນປະເທດການາ ໄນຈີເຣຍແລະເຄນ
ຢາ ໄດ້ຢຸດ​ເຊົາທໍາການບັງຄັບຂັບໄລ່ປະຊາຊົນ​ອອກ​ຈາກ​ບ່ອນຢູ່​ອາ​ໃສ ຫລັງຈາກພວກປະ
ຊາຊົນພາກັນໂວຍວາຍຕໍ່ຕ້ານຂຶ້ນ​ມາ ແລະໃນພາກພື້ນຢຸໂຣບ ອົງການນິລະໂທດກໍາສາກົນ
ກໍໄດ້ອ້າງ​ເຖິງຄວາມກ້າວໜ້າໃນການນໍາຕົວມາ​ດໍາ​ເນີນ​ຄະດີ​ຮັບ​ໂທດ​ກໍາພວກທີ່ຮັບຜິດຊອບ
ໃນການ​ກໍ່ອາຊະຍາກໍາໃນອະດີດປະເທດຢູໂກສະລາເວຍ ໃນຊຸມປີ 1990 ນັ້ນ.

ນອກນີ້ແລ້ວ ອົງການນິລະໂທດກໍາສາກົນຍັງໃຫ້ຂໍ້ສັງເກດກ່ຽວກັນການປ່ອຍຕົວທ່ານນາງ
ອອງ ຊານ ຊູຈີ ໃນມຽນມາ ຜູ້ໄດ້ຮັບລາງວັນໂນ​ເເບລຂະແໜງສັນຕິພາບ ທີ່ໄດ້ຖືກກັກບໍລິ
ເວນເປັນເວລາສິບຫ້າປີ ໃນ​ໄລຍະ 21 ປີຜ່ານ​ມາ ແຕ່ອົງການນີລະໂທດກໍາສາກົນກໍກ່າວວ່າ
ມີພວກນັກໂທດການເມືອງຫລາຍພັນຄົນ ຍັງຖືກຈໍາຄຸກຢູ່ໃນ​ມຽນມາ ໃນເວລານີ້.

ທ່ານ ລູເທີ ກ່າວວ່າ ເສລີພາບໃນການສະແດງຄວາມຄິດຄວາມເຫັນ ຄືລູກ​ກະແຈໄປສູ່ການ
ແກ້ໄຂບັນຫາຄວາມບໍ່ຍຸຕິທໍາ ຊຶ່ງທ່ານກ່າວຕໍ່ໄປວ່າ:

“ບໍ່
ໄດ້​ມີຮ່ອງຮອຍ ທີ່​ສະ​ແດງ​ໃຫ້​ເຫັນ​ເຖິງຄວາມສໍາຄັນຂອງເສລີພາບໃນການສະແດງ
ຄວາມຄິດຄວາມເຫັນ
ຢ່າງ​ແຈ່ມ​ແຈ້ງ ຫລາຍໄປກວ່າໃນຂົງເຂດຕາເວັນອອກກາງແລະ
ອາຟຣິກາເໜືອ ບ່ອນທີ່
ພວກປະຊາຊົນໄດ້ພາກັນລຸກຮືຂຶ້ນໃນທ້າຍປີ 2010 ແລະການ​
ລຸກ​ຮື​ຂຶ້ນ​ນັ້ນ
ກໍໄດ້ລຸກລາມຕໍ່​ເນື່ອງ​ມາຈົນຮອດຕົ້ນປີ 2011 ເພື່ອຮຽກຮ້ອງເອົາສິດທິ​
ໃນ​ການ​ຊົມ​ໃຊ້
ເສລີພາບໃນການສະແດງຄວາມຄິດຄວາມເຫັນ ຊຶ່ງຖືວ່າເປັນສິດທິພື້ນ
ຖານ
ທີ່ສໍາຄັນ​ອັນ​ນຶ່ງ​ທີ່ອໍານວຍໃຫ້ປະຊາຊົນໄດ້ຊົມໃຊ້ສິດທິດ້ານອື່ນໆທັງ​ໝົດ ເນຶ່ອງ
ຈາກວ່າມັນ
ອໍານວຍໃຫ້ພວກເຂົາເຈົ້າຮຽກຮ້ອງ ເອົາສິດທິ​ເຫລົ່າ​ນັ້ນໄດ້.”

ທ່ານ ລູເທີ ກ່າວຕໍ່ໄປວ່າ ເວລາ​ໃດ​ທີ່ສິດທິ​ໃນການປາກເວົ້າຢ່າງເສລີ ​ໄດ້​ຮັບ​ການເຄົາລົບ
ນັບຖືແລ້ວ ພວກປະຊາຊົນກໍສາມາດທໍາການປ່ຽນແປງ ທາງສັງຄົມ ແລະເສດຖະກິດ​ໄດ້
ພ້ອມທັງການປະຕິວັດດ້ານການເມືອງ ໄປພ້ອມໆກັນ.

ລາຍງານປະຈໍາປີຂອງອົງການນິລະໂທດກໍາສາກົນເວົ້າວ່າ ເວລານີ້ ມີການຈໍາກັດຮັດແຄບ
ທີ່ບໍ່ຖືກຕ້ອງຕາມກົດໝາຍຕໍ່ເສລີພາບໃນການສະແດງຄວາມຄິດຄວາມເຫັນ ຢູ່ໃນ 89 ປະ
ເທດ ໃນທົ່ວໂລກ.

ລາຍງານເວົ້າອີກວ່າ ​ໄດ້​ມີ​ການ​ນໍາ​ໃຊ້​ວິທີການທໍລະມານ ແລະການປະຕິບັດຕໍ່ຢ່າງຮຸນ​ແຮງ
ແບບອື່ນໆ​ອີກຢູ່ໃນ 98 ປະເທດໃນປີ 2010 ນັ້ນ ແລະທາງອົງການໄດ້ສືບສວນສອບສວນ
ກ່ຽວກັບການດໍາເນີນຄແບບະດີທີ່ບໍ່ຍຸຕິທໍາ ຢູ່ໃນ 54 ປະເທດ.

XS
SM
MD
LG